Programy MKiDN

Dziedzictwo kulturowe – Priorytet: Kultura ludowa

Program Operacyjny: Dziedzictwo kulturowe – Priorytet: Kultura ludowa

Zadanie: Turki – straże grobowe w powiecie przeworskim, dokumentacja zwyczaju

Rodzaj zadania: publikacja książkowa z zakresu kultury ludowej

Współorganizatorami w realizacji zadania byli: Starostwo Powiatowe w Przeworsku, Urząd Miasta Przeworsk, Urząd Gminy Tryńcza, Urząd Gminy Gać, Urząd Miasta i Gminy Sieniawa, Urząd Gminy Zarzecze, Podkarpacka Regionalna Organizacja Turystyczna.

Celem projektu była dokumentacja, publikacja efektów dokumentacji i popularyzacja aktualnego stanu zwyczaju wielkanocnych straży grobowych (zw. „turki”), występującego w szesnastu miejscowościach powiatu przeworskiego, w woj. podkarpackim. Zwyczaj ten kultywowany jest od XVIII w., najstarszy przekaz źródłowy pochodzi z 1760 r. (zapiski wydatków kwartalnych miasta Przeworska). Efektami rzeczowymi są:

  • publikacja książkowa – album zawierający tekst – studium etnograficzne zwyczaju, wybrane fotografie archiwalne turków i współczesną dokumentację fotograficzną turków z lat 2009-2012,
  • prezentacja multimedialna dołączona w formie płyty DVD do wydawnictwa (zapis filmowy wybranych elementów obrzędu – asysta podczas rezurekcji, obsługa mszy św., przemarsze i pokazy musztry paradnej),
  • wystawa fotograficzna w Galerii „Magnez” przy Muzeum w Przeworsku, na której zaprezentowane zostały wybrane fotogramy, wystawa ma charakter objazdowy (prezentowana była następnie w kilku innych miejscach na terenie powiatu)),
  • „powiatowa parada turków” – przemarsz ulicami miasta z towarzyszeniem orkiestr dętych, uroczysta liturgia z udziałem turków, pokaz plenerowy musztry paradnej w wykonaniu poszczególnych oddziałów turków.

Realizacja projektu umożliwiła, w oparciu o jego efekty rzeczowe, wszechstronną dokumentację tego unikatowego zwyczaju oraz jego popularyzację w innych regionach kraju.

turki-album